ก่อนซื้อที่ดิน ไม่ควรพิจารณาเพียงราคา ทำเล หรือขนาดของแปลงเท่านั้น สิ่งสำคัญที่ต้องเช็คให้ชัดคือ เอกสารสิทธิ์ที่ดิน เพราะเอกสารแต่ละประเภทมีผลต่อสิทธิของผู้ถือเอกสาร การจดทะเบียนโอน การขอสินเชื่อ การสร้างบ้าน และการขายต่อ บางประเภทเป็นหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ บางประเภทเป็นหนังสือรับรองการทำประโยชน์ ส่วน ส.ป.ก. และ ภ.บ.ท.5 มีสถานะและข้อจำกัดแตกต่างจากโฉนดอย่างชัดเจน ผู้ซื้อจึงไม่ควรตัดสินใจจากราคา ทำเล หรือคำบอกเล่าของผู้ขายเพียงอย่างเดียว
สรุปความแตกต่างเบื้องต้นได้ดังนี้
- โฉนดที่ดินเป็นหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ในที่ดิน
- น.ส.3 และ น.ส.3 ก. เป็นหนังสือรับรองการทำประโยชน์ ไม่ใช่โฉนด
- ส.ป.ก. เป็นสิทธิในการเข้าทำประโยชน์ในที่ดินเขตปฏิรูปที่ดิน ซึ่งอยู่ภายใต้เงื่อนไขเฉพาะ
- ภ.บ.ท.5 เป็นแบบแสดงรายการที่ดินเพื่อเสียภาษีบำรุงท้องที่ตามระบบเดิม ไม่ใช่หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์
หากต้องการอ่านแนวทางตรวจสอบบ้าน คอนโด และที่ดินในมุมอื่นเพิ่มเติม สามารถดูบทความก่อนซื้ออสังหาริมทรัพย์ เพื่อเปรียบเทียบประเด็นสำคัญก่อนตัดสินใจได้
เอกสารสิทธิ์ที่ดิน ก่อนซื้อควรเช็คอะไรเป็นอันดับแรก
เมื่อสนใจที่ดินแปลงใด ควรขอดูเอกสารฉบับจริง หรือขอสำเนาที่อ่านรายละเอียดได้ชัดเจน จากนั้นตรวจประเภทเอกสาร เลขที่ดิน เลขระวาง เนื้อที่ ตำบล อำเภอ จังหวัด และชื่อบุคคลที่ระบุอยู่ในเอกสาร
การที่ผู้ขายบอกว่า “มีเอกสาร” ไม่ได้หมายความว่าเอกสารทุกชนิดให้สิทธิแก่ผู้ถือเหมือนกัน เอกสารที่นำมาแสดงอาจเป็นหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ หนังสือรับรองการทำประโยชน์ หลักฐานการครอบครอง หลักฐานการเสียภาษี หรือหนังสืออนุญาตให้ใช้ประโยชน์โดยมีเงื่อนไข
ก่อนวางมัดจำ ควรเช็คอย่างน้อย 6 เรื่อง
- เอกสารที่ผู้ขายนำมาแสดงเป็นเอกสารประเภทใด
- ชื่อผู้ขายตรงกับชื่อผู้มีสิทธิที่ระบุอยู่ในเอกสารหรือไม่
- รายละเอียดในเอกสารตรงกับข้อมูลที่หน่วยงานผู้รับผิดชอบเก็บไว้หรือไม่
- มีการจำนอง การอายัด ภาระจำยอม หรือภาระผูกพันอื่นหรือไม่
- ตำแหน่ง รูปร่าง เนื้อที่ และแนวเขตตรงกับพื้นที่จริงหรือไม่
- สามารถใช้ที่ดินตามวัตถุประสงค์ที่วางแผนไว้ได้หรือไม่
หากชื่อผู้ขายไม่ตรงกับชื่อในเอกสาร ควรถามให้ชัดว่าผู้ขายดำเนินการในฐานะใด เช่น ตัวแทน ทายาท หรือผู้รับมอบอำนาจ พร้อมขอตรวจหลักฐานที่เกี่ยวข้องก่อนตกลงเรื่องเงินมัดจำหรือทำสัญญา
โฉนดที่ดิน หรือ น.ส.4 คืออะไร
โฉนดที่ดินเป็นหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ในที่ดิน ภายในเอกสารจะระบุชื่อเจ้าของกรรมสิทธิ์ ตำแหน่งของแปลง เนื้อที่ และรายการจดทะเบียนสิทธิหรือนิติกรรมต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับที่ดินแปลงนั้น
ผู้ที่ต้องการซื้อที่ดินเพื่อสร้างบ้านมักให้ความสำคัญกับโฉนด เพราะสามารถนำข้อมูลไปตรวจสอบตำแหน่งของแปลงและสถานะทางทะเบียนได้ค่อนข้างชัดเจน อย่างไรก็ตาม การมีโฉนดไม่ได้หมายความว่าที่ดินจะเหมาะกับการสร้างบ้าน ไม่มีข้อพิพาท หรือไม่มีข้อจำกัดในการใช้ประโยชน์
มีโฉนดแล้วต้องเช็คอะไรเพิ่ม
แม้ผู้ขายจะแสดงโฉนดฉบับจริง ผู้ซื้อยังควรเช็คเรื่องต่อไปนี้
- ชื่อเจ้าของกรรมสิทธิ์ตรงกับผู้ขายหรือไม่
- มีเจ้าของกรรมสิทธิ์ร่วมหลายคนหรือไม่
- ด้านหลังโฉนดมีรายการจำนอง ภาระจำยอม หรือข้อจำกัดอื่นหรือไม่
- หลักเขตและแนวรั้วตรงกับรูปแปลงหรือไม่
- ที่ดินติดทางสาธารณะหรือมีสิทธิใช้ทางอย่างถูกต้องหรือไม่
- มีข้อจำกัดด้านผังเมืองหรือการก่อสร้างหรือไม่
ตัวอย่างเช่น ที่ดินอาจมีโฉนดถูกต้อง แต่ทางเข้าออกอยู่ในที่ดินของบุคคลอื่น หากไม่มีสิทธิผ่านทางที่ชัดเจน ผู้ซื้ออาจพบปัญหาเมื่อต้องใช้รถเข้าออก ก่อสร้างบ้าน หรือขายต่อในอนาคต
น.ส.3 และ น.ส.3 ก. ต่างจากโฉนดอย่างไร
น.ส.3 และ น.ส.3 ก. เป็นหนังสือรับรองการทำประโยชน์ ใช้รับรองว่ามีการครอบครองและทำประโยชน์ในที่ดินตามหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง แต่ไม่ใช่หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ประเภทเดียวกับโฉนด
ผู้ซื้อสามารถศึกษาความหมายของโฉนดและหนังสือรับรองการทำประโยชน์เพิ่มเติมจากสารานุกรมที่ดินของกรมที่ดิน และควรนำเอกสารฉบับจริงไปตรวจสอบกับสำนักงานที่ดินอีกครั้ง
น.ส.3 ก. มีการกำหนดตำแหน่งของแปลงโดยอ้างอิงระวางรูปถ่ายทางอากาศ ส่วน น.ส.3 อาจต้องตรวจตำแหน่ง แนวเขต และพื้นที่จริงให้ละเอียดมากขึ้น ผู้ซื้อจึงไม่ควรพิจารณาเฉพาะตัวเลขเนื้อที่ที่ระบุอยู่ในเอกสาร
การจดทะเบียนโอนสิทธิในที่ดินที่มี น.ส.3 หรือ น.ส.3 ก. ต้องดำเนินการตามขั้นตอนของสำนักงานที่ดิน รายละเอียดอาจแตกต่างกันตามประเภทเอกสาร สภาพพื้นที่ และข้อมูลที่ปรากฏอยู่ในสารบบ
จุดที่ควรเช็คเมื่อผู้ขายมี น.ส.3 หรือ น.ส.3 ก.
ก่อนตัดสินใจ ควรถามและตรวจสอบประเด็นต่อไปนี้
- เอกสารที่ผู้ขายนำมาแสดงตรงกับข้อมูลในสารบบของสำนักงานที่ดินหรือไม่
- ผู้มีชื่อในเอกสารเป็นผู้ครอบครองและทำประโยชน์ในพื้นที่จริงหรือไม่
- แนวเขตตรงกับพื้นที่ที่ผู้ขายพาไปดูหรือไม่
- เจ้าของที่ดินข้างเคียงมีข้อโต้แย้งเรื่องแนวเขตหรือไม่
- ต้องดำเนินการจดทะเบียนโอนตามขั้นตอนใด
- สามารถใช้ที่ดินสร้างบ้านหรือทำกิจการตามแผนได้หรือไม่
ไม่ควรตัดสินใจเพียงเพราะผู้ขายบอกว่าสามารถเปลี่ยนเอกสารเป็นโฉนดได้แน่นอน การออกโฉนดต้องพิจารณาจากหลักฐานเดิม สถานะของพื้นที่ หลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง และผลการตรวจสอบของเจ้าหน้าที่เป็นรายกรณี
ส.ป.ก. คืออะไร ทำไมผู้ซื้อที่ดินต้องระวัง
ส.ป.ก.4-01 เป็นหนังสืออนุญาตให้เกษตรกรเข้าทำประโยชน์ในที่ดินเขตปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม ไม่ใช่โฉนดที่ดินที่สามารถซื้อขายหรือเปลี่ยนมือได้อย่างเสรีเหมือนที่ดินทั่วไป
ปัจจุบันเกษตรกรบางรายที่มีคุณสมบัติตามเงื่อนไขอาจได้รับการเปลี่ยนเอกสาร ส.ป.ก.4-01 เป็น “โฉนดเพื่อการเกษตร” อย่างไรก็ตาม ไม่ควรเข้าใจว่าโฉนดเพื่อการเกษตรมีสถานะและเงื่อนไขเหมือนโฉนดที่ดินของกรมที่ดินทุกประการ การใช้ประโยชน์ การแบ่งแยก และการโอนยังต้องเป็นไปตามกฎหมายและหลักเกณฑ์ของการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม
ข้อมูลเกี่ยวกับ ส.ป.ก.4-01 โฉนดเพื่อการเกษตร และเงื่อนไขที่เกี่ยวข้อง ควรตรวจสอบจากคำถามที่พบบ่อยของ ส.ป.ก. หรือสอบถามสำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัดโดยตรง
หากพบประกาศขายที่ดินที่ระบุว่าเป็น ส.ป.ก. หรือโฉนดเพื่อการเกษตร ควรนำเอกสารฉบับจริงไปสอบถามสำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัดก่อนทำสัญญา ไม่ควรเข้าใจว่าสัญญาซื้อขายที่จัดทำกันเองจะทำให้ผู้ซื้อได้รับสิทธิอย่างถูกต้องโดยอัตโนมัติ
คำถามที่ควรถามสำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัด
- ผู้มีชื่อในเอกสารยังเป็นผู้ได้รับสิทธิอยู่หรือไม่
- เอกสารที่นำมาแสดงเป็น ส.ป.ก.4-01 หรือโฉนดเพื่อการเกษตร
- ผู้ได้รับสิทธิมีเงื่อนไขในการใช้ประโยชน์อย่างไร
- บุคคลอื่นสามารถรับโอนหรือรับสิทธิตกทอดได้ภายใต้เงื่อนไขใด
- การปลูกบ้านหรือใช้พื้นที่นอกภาคเกษตรต้องขออนุญาตหรือไม่
- แปลงที่ดินอยู่ระหว่างการตรวจสอบ การเพิกถอน หรือมีข้อจำกัดอื่นหรือไม่
ไม่ควรตกลงซื้อสิทธิจากผู้ถือเอกสารเพียงเพราะราคาต่ำกว่าที่ดินโฉนด หากผู้ซื้อไม่มีคุณสมบัติหรือดำเนินการไม่ตรงตามขั้นตอน อาจไม่สามารถได้รับสิทธิหรือใช้ประโยชน์จากที่ดินได้ตามที่คาดหวัง
ภ.บ.ท.5 คืออะไร และทำไมใช้ยืนยันกรรมสิทธิ์แทนโฉนดไม่ได้
ภ.บ.ท.5 เป็นแบบแสดงรายการที่ดินที่เคยใช้ในระบบภาษีบำรุงท้องที่เดิม ไม่ใช่โฉนดที่ดินและไม่ใช่หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ ปัจจุบันระบบภาษีบำรุงท้องที่เดิมถูกแทนที่ด้วยภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้างแล้ว แต่ผู้ซื้ออาจยังพบเอกสาร ภ.บ.ท.5 เก่าเมื่อตรวจสอบประวัติการครอบครองที่ดิน
การมีชื่ออยู่ใน ภ.บ.ท.5 หรือมีหลักฐานการเสียภาษีต่อเนื่องหลายปี ไม่ได้หมายความว่าบุคคลนั้นเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ และไม่ควรใช้เอกสารดังกล่าวยืนยันว่าที่ดินสามารถจดทะเบียนโอนได้
หากผู้ขายมีเพียง ภ.บ.ท.5 ควรตรวจสอบอย่างละเอียดว่า
- พื้นที่ดังกล่าวเป็นที่ดินของรัฐหรือที่สาธารณประโยชน์หรือไม่
- มีหลักฐานการครอบครองหรือเอกสารประเภทอื่นประกอบหรือไม่
- มีบุคคลอื่นครอบครองหรืออ้างสิทธิในพื้นที่เดียวกันหรือไม่
- ที่ดินอยู่ในเขตป่า เขตปฏิรูปที่ดิน หรือพื้นที่ที่หน่วยงานอื่นดูแลหรือไม่
- สามารถยื่นขอออกหนังสือแสดงสิทธิได้หรือไม่
- หน่วยงานใดมีหน้าที่ตรวจสอบสถานะของพื้นที่
การจะขอออกโฉนดหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ได้หรือไม่ ต้องพิจารณาจากหลักฐาน ประวัติการครอบครอง และคุณสมบัติของพื้นที่เป็นรายกรณี ไม่ควรเชื่อคำกล่าวอ้างว่า “ถือครองมานานแล้วออกโฉนดได้แน่นอน”
เอกสารสิทธิ์ที่ดิน เปรียบเทียบโฉนด น.ส.3 ส.ป.ก. และ ภ.บ.ท.5
โฉนดที่ดิน
โฉนดเป็นหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ ผู้ซื้อควรเช็คชื่อเจ้าของ รายการที่จดทะเบียนอยู่ด้านหลังโฉนด แนวเขต ทางเข้าออก และข้อจำกัดในการใช้ประโยชน์
น.ส.3 และ น.ส.3 ก.
เอกสารทั้งสองประเภทเป็นหนังสือรับรองการทำประโยชน์ ไม่ใช่โฉนด ผู้ซื้อควรเช็คตำแหน่ง แนวเขต การครอบครองจริง ข้อมูลในสารบบ และขั้นตอนการจดทะเบียน
ส.ป.ก.4-01 และโฉนดเพื่อการเกษตร
เอกสารทั้งสองประเภทอยู่ภายใต้กฎหมายปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม และมีเงื่อนไขเกี่ยวกับผู้ได้รับสิทธิ การใช้ประโยชน์ และการโอน จึงควรตรวจสอบกับสำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัดโดยตรง
ภ.บ.ท.5
เอกสารนี้เป็นแบบแสดงรายการที่ดินในระบบภาษีบำรุงท้องที่เดิม ไม่ใช่หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ ผู้ซื้อจึงควรตรวจสอบสถานะของพื้นที่และหลักฐานอื่นกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
เอกสารสิทธิ์ที่ดิน ส่งผลต่อการซื้อขายและสร้างบ้านอย่างไร
ประเภทของเอกสารอาจมีผลต่อการจดทะเบียนโอน การนำที่ดินไปใช้เป็นหลักประกัน การขอสินเชื่อ และความมั่นใจของผู้ซื้อรายต่อไป สถาบันการเงินแต่ละแห่งอาจมีหลักเกณฑ์ในการรับเอกสารและประเมินหลักประกันแตกต่างกัน หากต้องใช้สินเชื่อ ควรส่งสำเนาเอกสารให้ธนาคารตรวจสอบเบื้องต้นก่อนวางมัดจำ
สำหรับผู้ที่ต้องการซื้อที่ดินสร้างบ้าน การมีเอกสารที่ตรวจสอบได้เป็นเพียงจุดเริ่มต้น ยังต้องพิจารณาสภาพของแปลงและข้อจำกัดในการใช้งานจริงควบคู่กันด้วย
ทางเข้าออกและสิทธิใช้ทาง
ควรตรวจว่าที่ดินติดทางสาธารณะจริงหรือไม่ ถนนที่เห็นอยู่ในเขตที่ดินของใคร และมีการจดทะเบียนสิทธิผ่านทางหรือภาระจำยอมไว้หรือไม่
ไม่ควรพิจารณาเพียงว่าปัจจุบันสามารถขับรถผ่านได้ เพราะทางที่ใช้อยู่โดยอาศัยความยินยอมจากเจ้าของที่ดินเดิม อาจไม่ใช่สิทธิที่ผู้ซื้อรายใหม่จะใช้ได้อย่างต่อเนื่องในอนาคต
แนวเขตและขนาดพื้นที่จริง
รั้ว คันนา ต้นไม้ หรือหมุดที่ผู้ขายชี้ให้ดู อาจไม่ตรงกับแนวเขตที่ระบุอยู่ในเอกสาร หากแนวเขตไม่ชัด มีรั้วทับซ้อน หรือขนาดพื้นที่ดูไม่ตรงกัน ควรสอบถามสำนักงานที่ดินและพิจารณาขอรังวัดก่อนซื้อ
ผังเมืองและข้อกำหนดก่อสร้าง
การมีโฉนดไม่ได้หมายความว่าจะสร้างบ้าน โรงงาน โกดัง หรืออาคารทุกประเภทได้ตามต้องการ ผู้ซื้อควรเช็คผังเมือง ประเภทการใช้ประโยชน์ที่ดิน ทางเข้าอาคาร ระยะร่น และข้อกำหนดของท้องถิ่นกับหน่วยงานที่รับผิดชอบ
ผู้ซื้อสามารถตรวจสอบการใช้ประโยชน์ที่ดินเบื้องต้นผ่านระบบตรวจสอบการใช้ประโยชน์ที่ดินตามผังเมือง และควรยืนยันรายละเอียดกับหน่วยงานที่รับผิดชอบก่อนวางแผนก่อสร้าง
สาธารณูปโภคและการอยู่อาศัยจริง
ควรไปดูพื้นที่จริงในหลายช่วงเวลา พร้อมเช็คระดับของที่ดิน ประวัติน้ำท่วม การระบายน้ำ ระบบไฟฟ้า ระบบประปา สัญญาณโทรศัพท์ อินเทอร์เน็ต ความปลอดภัย และระยะทางจากชุมชน
โดยเฉพาะการซื้อที่ดินนอกชุมชนเพื่อสร้างบ้าน อาจมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมจากการถมดิน ปรับทางเข้า ขยายเขตไฟฟ้า จัดหาระบบน้ำ หรือทำระบบระบายน้ำ ค่าใช้จ่ายเหล่านี้ควรนำมารวมไว้ในงบประมาณก่อนตัดสินใจ
หากสภาพแปลงยังไม่พร้อมก่อสร้าง ควรเปรียบเทียบที่ดินถมแล้วกับยังไม่ถม เพื่อประเมินระดับพื้นที่ การระบายน้ำ และงานเตรียมแปลงก่อนซื้อ
กรณีต้องถมดินเพิ่มเติม ควรประเมินค่าใช้จ่ายถมดินก่อนซื้อที่ดิน ไว้ในงบตั้งแต่ต้น เพื่อไม่ให้ต้นทุนจริงสูงกว่าที่วางแผนไว้
เอกสารสิทธิ์ที่ดิน ควรตรวจสอบกับหน่วยงานใดก่อนซื้อ
สำนักงานที่ดิน
ควรติดต่อเพื่อตรวจประเภทเอกสาร ชื่อผู้มีสิทธิ ข้อมูลในสารบบ รายการจดทะเบียน ภาระผูกพัน ขั้นตอนการโอน แนวเขต และเงื่อนไขที่เกี่ยวข้องกับเอกสารแต่ละฉบับ
ข้อมูลรูปแปลงที่ค้นดูทางออนไลน์ใช้ประกอบการสำรวจเบื้องต้นได้ แต่ไม่ควรใช้แทนการตรวจเอกสารฉบับจริงหรือข้อมูลจากสำนักงานที่ดิน
สำหรับการดูตำแหน่งและรูปแปลงเบื้องต้น สามารถใช้ระบบ LandsMaps ของกรมที่ดิน ได้ แต่ควรตรวจสอบข้อมูลกับสำนักงานที่ดินก่อนซื้อขายหรือทำสัญญา
สำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัด
ควรติดต่อเมื่อที่ดินอยู่ในเขตปฏิรูปที่ดิน หรือมีเอกสาร ส.ป.ก.4-01 หรือโฉนดเพื่อการเกษตร เพื่อเช็คผู้ได้รับสิทธิ เงื่อนไขการใช้ประโยชน์ การแบ่งแยก การโอน และการตกทอดสิทธิ
เทศบาลหรือองค์การบริหารส่วนตำบล
หน่วยงานท้องถิ่นอาจให้ข้อมูลเกี่ยวกับผังเมืองท้องถิ่น ใบอนุญาตก่อสร้าง ถนน ระบบระบายน้ำ ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง รวมถึงสาธารณูปโภคในพื้นที่ แต่ข้อมูลด้านภาษีไม่ควรใช้แทนการตรวจกรรมสิทธิ์หรือสิทธิในที่ดิน
ผู้เชี่ยวชาญที่เกี่ยวข้อง
หากเอกสารมีรายละเอียดซับซ้อน ที่ดินมีข้อพิพาท ชื่อผู้ขายไม่ตรงกับชื่อในเอกสาร หรือมีการดำเนินการผ่านหนังสือมอบอำนาจ ควรให้ทนายความหรือผู้เชี่ยวชาญด้านที่ดินช่วยตรวจสอบก่อนลงนามในสัญญา
รายการตรวจสอบสั้น ๆ ก่อนตัดสินใจซื้อที่ดิน
ก่อนจ่ายเงินมัดจำ ควรตอบคำถามต่อไปนี้ให้ได้อย่างชัดเจน
- ได้เห็นเอกสารฉบับจริงแล้วหรือยัง
- ทราบหรือไม่ว่าเป็นโฉนด น.ส.3 น.ส.3 ก. ส.ป.ก. โฉนดเพื่อการเกษตร หรือเอกสารประเภทอื่น
- ชื่อผู้ขายตรงกับชื่อผู้มีสิทธิในเอกสารหรือไม่
- ตรวจข้อมูลกับหน่วยงานที่ออกหรือดูแลเอกสารแล้วหรือยัง
- มีการจำนอง การอายัด ภาระจำยอม หรือข้อจำกัดอื่นหรือไม่
- ตำแหน่ง รูปร่าง เนื้อที่ และแนวเขตตรงกับพื้นที่จริงหรือไม่
- มีทางเข้าออกที่ชัดเจนและสามารถใช้ได้ในระยะยาวหรือไม่
- สามารถใช้ที่ดินสร้างบ้านหรือทำกิจการตามแผนได้หรือไม่
- ธนาคารรับพิจารณาเอกสารประเภทนี้หรือไม่ หากต้องใช้สินเชื่อ
- สัญญามัดจำระบุเงื่อนไขคืนเงินไว้หรือไม่ หากตรวจพบว่าไม่สามารถโอนหรือใช้ประโยชน์ได้ตามที่ตกลง
เอกสารแต่ละประเภทให้สิทธิและมีข้อจำกัดไม่เหมือนกัน การรู้เพียงชื่อเอกสารจึงยังไม่เพียงพอ ผู้ซื้อควรเช็คเอกสารฉบับจริง สถานะทางทะเบียน แนวเขต ทางเข้าออก ผังเมือง และความเหมาะสมกับการใช้งานที่วางแผนไว้
ก่อนซื้อที่ดิน ควรตรวจสอบข้อมูลล่าสุดกับสำนักงานที่ดิน สำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัด หน่วยงานท้องถิ่น หรือผู้เชี่ยวชาญตามประเภทเอกสาร อย่าตัดสินใจจากราคา ทำเล หรือคำบอกเล่าของผู้ขายเพียงอย่างเดียว หากข้อมูลส่วนใดยังไม่ชัดเจน ควรชะลอการวางมัดจำไว้ก่อนจนกว่าจะตรวจสอบได้ครบถ้วน
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น